Ý NGHĨA CÁC CON SỐ
Vạn vật sinh ra đều gắn liền
với các con số. Mỗi chúng ta
sống trong vạn vật cũng đều
có các con số gắn với mình.
Tỉ như, khi chưa sinh ra bào
thai cũng được tính tới 9
tháng 10 ngày; năm nay anh
bao nhiêu tuổi, năm tới chị
bao nhiêu xuân; theo các nhà
tướng số thì thường có câu:
chị này có số may, sống chết
đều có số cả; hay nói tới
các vật gắn liền với cuộc
sống hàng ngày là tôi mặc áo
40 đi giày 42,… Chính vì
vậy, qua thời gian nhân loại
đã tổng hợp, đúc kết thành
những quan niệm thể hiện qua
các văn hóa vật thể và phi
vật thể những công trình,
kiệt tác ít nhiều có các con
số gắn liền. Dưới đây là
những quan niệm về các con
số:
Số 1 – Số sinh
Theo dân gian, số 1 là căn
bản của mọi sự biến hóa, là
con số khởi đầu, luôn đem
lại những điều mới mẻ, tốt
đẹp, đem tới 1 sinh linh
mới, 1 sức sống mới cho mọi
người.
Số 2 – Con số của sự cân
bằng
Tượng trưng là một cặp, một
đôi, một con số hạnh phúc
(song hỷ) và điều hành thuận
lợi cho những sự kiện như
sinh nhật, cưới hỏi, hội hè.
Số hai tượng trưng sự cân
bằng âm dương kết hợp tạo
thành thái lưu hay là nguồn
gốc của vạn vật. Các câu đối
đỏ may mắn thường được dán
trước cửa nhà cổng chính vào
dịp đầu năm mới.
Số 3 – Con số Thần bí
Con số 3 thì có nhiều quan
niệm khác nhau, người xưa
thường dùng các trạng thái,
hình thể gắn với con số 3
như: Tam bảo (Phật – Pháp –
Tăng), Tam giới (Dục giới,
Sắc giới và Vô sắc giới),
Tam thời (Quá khứ – Hiện tại
– Vị lai), Tam vô lậu học
(Giới – Định – Tuệ), Tam đa
(Đa phúc, Đa lộc, Đa thọ),
Tam tài (Thiên, Địa, Nhân)
Số 4 – Nhiều quan điểm
khác nhau
Người Trung Hoa thường không
thích số 4, nhưng nếu không
sử dụng số 4 thì không có sự
hài hòa chung, như trong âm
dương ngũ hành có tương sinh
mà không có tương khắc.
Trong dân gian Việt , con số
4 lại được sử dụng khác
nhiều, biểu trưng cho những
nhận định
- Về hiện tượng thiên nhiên:
Tứ phương (Ðông, Tây, ,
Bắc). Thời tiết có bốn mùa (
Xuân, Hạ, Thu, Đông). Bốn
cây tiêu biểu cho 4 mùa
(Mai, Lan, Cúc, Trúc).
- Về hiện tượng xã hội:
Ngành nghề, theo quan niệm
xưa có tứ dân (Sĩ, Nông,
Công, Thương). Về nghệ thuật
(Cầm, Kỳ, Thi, Họa). Về nghề
lao động (Ngư, Tiều, Canh,
Mục). Tứ thi (Ðại học, Trung
dung, Luận ngữ, Mạnh Tử). Tứ
bảo của trí thức (Giấy, Bút
, Mực, Nghiên). Tứ đại đồng
đường (Cha, Con, Cháu, Chít)
- Về con người: Người ta
quan niệm về trách nhiệm của
một công dân (Tu thân, tề
gia, trị quốc, bình thiên
hạ).Về đạo đức của con người
(Hiếu, Lễ, Trung, Tín). Ðối
với phái nữ : (Công, Dung,
Ngôn, Hạnh). Tứ bất tử
(Thần, Tiên, Phật, Thánh).
Tứ linh (Long, Ly, Qui,
Phượng). Tứ đổ tường (Tửu,
Sắc, Tài, Khí ).Tứ khoái.
Con người có 4 khoái
Số 5 – Điều bí ẩn (cũng
là số sinh)
Số 5 có ý nghĩa huyền bí
xuất phát từ học thuyết Ngũ
Hành. Mọi sự việc đều bắt
đầu từ 5 yếu tố. Trời đất có
ngũ hành (Kim, Mộc, Thủy,
Hỏa, Thổ) – Người quân từ có
ngũ đức (Nhân, Nghĩa, Lễ,
Trí, Tín) – Cuộc sống có ngũ
phúc (Phú, Quý, Thọ, Khang,
Ninh). Số 5 còn là số Vua,
thuộc hành Thổ, màu Vàng.
Ngày xưa những ngày 5, 14
(4+1=5), 23 (2+3=5) là những
ngày Vua thường ra ngoài nên
việc buôn bán bị ảnh hưởng.
Bây giờ không còn Vua nữa
nên mọi người đi đâu vào
ngày này thường ít đông và
dễ chịu. Không hiểu sao
người lại kiêng cử đi lại
ngày này. Ngũ đế (Phục Hy,
Thần Nông, Huỳnh Đế, Nghiêu,
Thuấn). Ngũ luân (Vua tôi,
Cha con, Vợ chồng, Anh em,
Bạn bè).
Số 6 – 8: Con số thuận
lợi và vận may
Số 6 và 8 theo người Trung
Hoa thì sẽ đem tới thuận lợi
về tiền bạc và vận may cho
người dùng nó, vì bên cạnh
tục đoán mệnh của con người
(số 8 là số phát – mệnh lớn,
số 6 là số lộc ), thì lối
viết số 8 có hai nét đều từ
trên xuống giống kèn loe ra,
giống như cuộc đời mỗi con
người, càng ngày càng làm ăn
phát đạt. Số 6 với 1 nét
cong vào thân, ý như lộc sẽ
luôn vào nhà.
Ngoài ra lục giác còn được
đánh giá là khối vững chãi
nhất. Con ong thường làm tổ
theo khối lục giác, Lục căn
(Mắt, Mũi, Tai, Lưỡi, Da, Tư
tưởng), Lục long, Lục thân
(Cha, Mẹ, Vợ, Con, Anh chị,
Em). Số 8 còn biểu tượng cho
8 hướng, bát quái, bát âm,
bát tiên, bát bửu
Số 7 – Số ấn tượng
Theo đạo Phật số 7 có ý
nghĩa là quyền năng mạnh
nhất của mặt trời. Những
người theo đạo Phật tin rằng
trong suốt tháng 7 (âm lịch)
tất cả linh hồn trên thiên
đường và địa ngục sẽ trở lại
dương gian. Con số 7 còn
tượng trưng cho sự thành tựu
sinh hóa cả vũ trụ không
gian là đông,tây, nam, bắc;
thời gian là quá khứ, hiện
tại, tương lai. Thất bửu
(Vàng, Bạc, Lưu ly, Pha lê,
Xa cừ, Trân châu, Mã não)
Thời cổ cho rằng có 7 mặt
trời hoạt động xung quanh và
chiếu sáng cho trái đất,
loài người nhận thức có 7
tầng trời khác nhau, cùng
với 7 sắc cầu vồng tạo nên
ấn tượng mạnh mẽ của số 7.
Số 7 đem lại sức sống cho
vạn vật, đem lại ánh sáng và
hy vọng cho loài người.
Số 9 - Biểu trưng cho sức
mạnh và quyền uy
Từ xưa số 9 luôn được coi
như là biểu trưng của sự
quyền uy và sức mạnh: Ngai
vua thường đặt trên 9 bậc,
vua chúa thường cho đúc cửu
đỉnh (9 cái đỉnh) để minh
họa cho quyền lực của mình.
Trong dân gian số 9 được gắn
cho sự hoàn thiện đến mức
dường như khó đạt:- Voi 9
ngà, Gà 9 cựa, Ngựa 9 hồng
mao. Số 9 trong toán học còn
được phân tích với rất nhiều
lý thú và gắn nhiều với
truyền thuyết lịch sử.
Đặc biệt hơn cả, số 9 được
sùng bái, tôn thờ và gấn như
trở thành 1 triết thuyết cho
các triều đại ở Trung Quốc
và Việt Nam từ sự ảnh hưởng
của kinh dịch là dựa trên
thuật luận số. Số 9 đựơc
tượng trưng cho Trời, ngày
sinh của Trời là ngày 9
tháng giêng, số 9 được ghép
cho ngôi vị Hoàng đế. Tất cả
các dồ dùng trong cung đình
cùng dùng số 9 để đặt tên
như Cửu Long Bôi (9 cốc
rồng), Cửu Đào Hồ (ấm 9 quả
đào), Cửu Long Trụ (cột 9
rồng). Hay cách nói biểu thị
số nhiều như Cửu Thiên, Cửu
Châu, Cửu đỉnh ...